Nowe otwarcie dla Bałtyku: kraje regionu wzmacniają współpracę energetyczną w ramach BEMIP
12 maja 2025 r. w Warszawie odbyło się spotkanie wysokiego szczebla w ramach Baltic Energy Market Interconnection Plan (BEMIP) – unijnej inicjatywy mającej na celu integrację rynków energii w regionie Morza Bałtyckiego. W spotkaniu uczestniczyli przedstawiciele Komisji Europejskiej, w tym komisarz ds. energii i mieszkalnictwa Dan Jørgensen, a także ministrowie i delegaci z Polski, Danii, Niemiec, Szwecji, Estonii, Łotwy, Litwy, Finlandii i Norwegii (w roli obserwatora). Polskę reprezentowała ministra klimatu i środowiska Paulina Hennig-Kloska.
Podczas wydarzenia podpisano zaktualizowane memorandum, które wyznacza nowe kierunki współpracy między państwami regionu. Dokument ten stanowi odpowiedź na aktualne wyzwania geopolityczne i energetyczne, a jego zakres znacząco wykracza poza dotychczasowe ustalenia.
Dekarbonizacja, wodór i bezpieczeństwo sieci
W odróżnieniu od poprzednich wersji porozumienia – z 2009 i 2015 roku – tegoroczna aktualizacja rozszerza działania BEMIP na nowe obszary. Oprócz dalszej integracji rynków energii elektrycznej i gazu dokument obejmuje m.in. dekarbonizację sieci gazowych z wykorzystaniem wodoru i biometanu, rozwój morskiej energetyki wiatrowej, zwiększenie odporności infrastruktury krytycznej (także w kontekście cyberzagrożeń) oraz technologie wychwytywania i wykorzystania CO₂. Wzmocniono także struktury zarządzania projektem i wprowadzono mechanizm regularnej aktualizacji planu działań.
W ocenie uczestników spotkania Morze Bałtyckie odgrywa kluczową rolę w realizacji unijnej polityki energetyczno-klimatycznej – to właśnie w tym regionie zużywa się ponad jedną trzecią energii i emituje ponad 30% gazów cieplarnianych całej Unii Europejskiej.
Wspólny cel: odporna, zintegrowana Europa
„Spotykamy się dzisiaj, aby udowodnić, że jesteśmy zjednoczeni w regionie Morza Bałtyckiego, że jesteśmy gotowi do ścisłej współpracy i realizacji wspólnych celów” – mówiła podczas spotkania ministra Hennig-Kloska. Podkreśliła również, że państwa regionu podzielają podobne podejście do bezpieczeństwa energetycznego, transformacji energetycznej oraz jej wymiaru społecznego.
W swoim wystąpieniu ministra nawiązała także do zmian geopolitycznych po rosyjskiej inwazji na Ukrainę, które znacząco zwiększyły ryzyko destabilizacji infrastruktury krytycznej. W tym kontekście, jak zaznaczyła, „bardziej niż kiedykolwiek potrzebujemy silniejszej i bardziej zintegrowanej współpracy, aby zapewnić bezpieczeństwo energetyczne i dążyć do neutralności klimatycznej”.
Efekty dotychczasowej współpracy
Podczas spotkania doceniono również rezultaty dotychczasowej działalności BEMIP. Wśród nich wymieniono synchronizację sieci elektroenergetycznych państw bałtyckich – Litwy, Łotwy i Estonii – z systemem kontynentalnym Europy, zakończoną w lutym 2025 r., rozwój transgranicznych połączeń energetycznych oraz współpracę przy projekcie Nordic–Baltic Hydrogen Corridor.
Zaktualizowane memorandum otwiera nowy rozdział w historii BEMIP, wzmacniając jego znaczenie jako platformy współpracy energetycznej dla krajów Morza Bałtyckiego w obliczu nowych wyzwań klimatycznych i geopolitycznych.
Źródło: gov.pl