Chalkidiki staje się sercem transformacji energetycznej Grecji

W ciągu zaledwie sześciu miesięcy Grecja zrealizowała jeden z najważniejszych kroków w kierunku budowy nowoczesnego, elastycznego systemu elektroenergetycznego. W regionie Chalkidiki, w malowniczej górskiej okolicy Vouno niedaleko Polygyros, powstał projekt magazynowania energii Themelio. To pierwszy w pełni operacyjny system BESS zrealizowany przez Principia. Ten 49-megawatowy magazyn o pojemności 98 MWh ma znaczenie znacznie wykraczające poza lokalną skalę.

Symboliczny „fundament” nowej ery energetyki

Nazwa instalacji nie jest przypadkowa. „Themelio” po grecku oznacza fundament. I rzeczywiście, projekt stanowi fundament strategicznego zwrotu Principii w stronę magazynowania energii i zaawansowanych technologii sieciowych. Spółka, będąca wspólnym przedsięwzięciem Enel z Włoch oraz Macquarie Asset Management z Australii, do tej pory koncentrowała się głównie na wytwarzaniu energii odnawialnej. Teraz rozszerza działalność o segment kluczowy dla stabilności i elastyczności sieci elektroenergetycznych.

W ciągu zaledwie pół roku (od kwietnia do października 2025 roku) zrealizowano budowę pełnej infrastruktury magazynowej, a uruchomienie komercyjne zaplanowano na grudzień tego samego roku. Sześciomiesięczny harmonogram pokazuje, że projekty BESS mogą być wdrażane szybciej niż większość tradycyjnych inwestycji w sektorze energetycznym.

Parametry techniczne i architektura systemu

System Themelio dysponuje mocą 49 MW i zainstalowaną pojemnością 127,04 MWh, z gwarantowaną dostępnością 98 MWh przez dwie godziny pracy. Zastosowano tu technologię Sungrow PowerTitan, czyli rozwiązanie znane z wysokiej niezawodności i skalowalności.

Instalacja obejmuje:

• 26 kontenerów bateryjnych, każdy o maksymalnej pojemności 5 015 kWh, wykorzystujących ogniwa CALB 314 Ah,
• 13 stacji zasilania Sungrow z transformatorami 5 140 kW,
• rozdzielnie średniego napięcia 33 kV oraz dwie główne stacje przyłączeniowe, które zapewniają stabilną integrację z siecią.

Warto podkreślić imponujący wskaźnik bezpieczeństwa: ponad 20 000 roboczogodzin bez ani jednego wypadku. To nie tylko dowód wysokich standardów BHP, ale też ważny argument dla inwestorów i decydentów planujących kolejne projekty tego typu.

Finansowanie i model biznesowy

Wartość inwestycji wyniosła 28 mln euro, z czego połowę pokryła Principia ze środków własnych, a drugą połowę sfinansowano kredytem z Eurobank. Projekt uzyskał wsparcie rządowe w ramach drugiej aukcji systemów magazynowania energii w 2024 roku, korzystając z mechanizmu kontraktu różnicowego (CfD).

Zapewnia to przewidywalność przychodów i stabilność finansową, co w kontekście wciąż rozwijającego się rynku BESS w Europie Południowej ma znaczenie strategiczne. Themelio należy do pierwszej fali projektów realizowanych w nowym, bardziej elastycznym modelu regulacyjnym, który w Grecji premiuje inwestycje niezależne od dotacji i upraszcza proces przyłączeniowy.

Wzmocnienie systemu elektroenergetycznego

Choć liczby robią wrażenie, prawdziwa siła projektu Themelio leży w jego wpływie systemowym. Magazynowanie energii tej skali pozwala:

• redukować straty wynikające z ograniczania pracy farm wiatrowych i fotowoltaicznych w godzinach nadprodukcji,
• stabilizować system elektroenergetyczny w szczytach zapotrzebowania,
• zwiększać autonomię i odporność sieci w regionach o dużym udziale źródeł rozproszonych,
• wspierać decentralizację energetyczną, szczególnie w obszarach o dużej penetracji OZE.

Umiejscowienie jednostki w pobliżu źródeł odnawialnych pozwala skrócić ścieżkę energii, obniżyć straty przesyłowe i poprawić lokalną niezawodność systemu.

Grecja realizuje ambitny plan budowy 3,55 GW pojemności magazynowej w systemach BESS w nadchodzących latach. To element szerszej strategii transformacji energetycznej, której celem jest osiągnięcie wysokiego udziału odnawialnych źródeł energii i stopniowe odchodzenie od paliw kopalnych.

Zmiany regulacyjne z 2024 i 2025 roku (zwłaszcza ułatwienia przyłączeniowe i zwiększenie roli mechanizmów rynkowych) sprawiły, że Grecja stała się jednym z bardziej dynamicznych rynków magazynowania energii w Europie Południowo-Wschodniej.

Jak podkreślają przedstawiciele Principii, Themelio to dopiero początek. Firma planuje kolejne inwestycje magazynowe w różnych regionach kraju, integrację zaawansowanych systemów zarządzania energią oraz dalsze wspieranie polityk ułatwiających rozwój BESS.

„Themelio to początek nowej ery. Naszą ambicją jest budowa pomostu między produkcją energii odnawialnej a elastycznością systemu” — podkreślił przedstawiciel Principii.