Pellet nawet za 1500 zł za tonę przegrywa z pompą ciepła. Wyliczenia pokazują, gdzie leży granica opłacalności

Ile musiałby kosztować pellet, żeby ogrzewanie nim domu było tańsze niż pompą ciepła? Najnowsza analiza PORT PC pokazuje, że przy sezonowej efektywności pompy ciepła SCOP 4 cena pelletu musiałaby spaść poniżej około 943 zł za tonę. Tymczasem na początku października 2026 roku mediana ofert hurtowych wynosiła aż 2410 zł/t. Różnica jest ogromna, a wyliczenia pokazują, dlaczego nawet znaczna obniżka cen biomasy nie musi oznaczać tańszego ogrzewania.

Pellet kontra pompa ciepła. Cena paliwa to dopiero początek kalkulacji

Rosnące koszty ogrzewania sprawiają, że właściciele domów coraz częściej porównują ceny poszczególnych nośników energii. W przypadku pelletu uwagę przyciąga przede wszystkim cena tony paliwa, natomiast przy pompach ciepła najczęściej analizowana jest cena energii elektrycznej. Takie zestawienie może jednak prowadzić do błędnych wniosków.

Kluczowe znaczenie ma bowiem ilość użytecznego ciepła, którą można uzyskać z zakupionej energii. I właśnie na tej podstawie Polska Organizacja Rozwoju Technologii Pomp Ciepła (PORT PC) przeanalizowała konkurencyjność obu rozwiązań.

Do obliczeń przyjęto cenę pelletu na poziomie 2260 zł za tonę, zgodnie z zestawieniem kosztów ogrzewania POBE za III kwartał 2026 roku. Średnią cenę energii elektrycznej w taryfie G12w, uwzględniającą dystrybucję, określono na około 0,89 zł/kWh brutto.

Wyniki pokazują, że przy tych założeniach ogrzewanie pompą ciepła może być wyraźnie tańsze od ogrzewania pelletem. Różnica zwiększa się wraz ze wzrostem sezonowej efektywności pompy.

Ile powinien kosztować pellet, aby dorównać pompie ciepła?

Z analizy wynika, że konkurencyjność pelletu zależy przede wszystkim od sezonowego współczynnika efektywności pompy ciepła, czyli SCOP. Im wyższa jego wartość, tym mniej energii elektrycznej urządzenie potrzebuje do wytworzenia określonej ilości ciepła.

Przy założonej cenie prądu graniczne ceny pelletu przedstawiają się następująco:

Sezonowa efektywność pompy ciepła	Cena pelletu zapewniająca porównywalny koszt energii
SCOP 3	ok. 1257 zł/t
SCOP 4	ok. 943 zł/t
SCOP 5	ok. 754 zł/t
SCOP 6	ok. 629 zł/t

Oznacza to, że w przypadku pompy ciepła osiągającej SCOP 4 pellet musiałby kosztować około 943 zł/t, aby koszt energii potrzebnej do ogrzania budynku był porównywalny. Przy SCOP 5 granica obniża się już do około 754 zł/t.

Tymczasem według danych PelletAlert mediana monitorowanych ofert hurtowych pelletu w tygodniu zakończonym 4 października 2026 roku wynosiła 2410 zł/t, bez kosztów dostawy. To ponad dwuipółkrotność ceny granicznej wyznaczonej dla pompy ciepła o SCOP 4.

Ile kosztuje ogrzewanie domu? Różnica może sięgać kilku tysięcy złotych

Skalę różnic najlepiej obrazuje przykład budynku, którego roczne zapotrzebowanie na użyteczne ciepło do ogrzewania wynosi 17 000 kWh.

Przy wartości opałowej pelletu 5 kWh/kg i sezonowej sprawności kotła wynoszącej 85 proc. do ogrzania takiego domu potrzeba około czterech ton paliwa rocznie.

Zakup pelletu po 2260 zł/t oznacza wydatek w wysokości 9040 zł. A ile kosztowałoby dostarczenie identycznej ilości ciepła za pomocą pompy ciepła?

Źródło ogrzewania	Roczny koszt energii
Kocioł na pellet – 2260 zł/t	9040 zł
Kocioł na pellet – 1500 zł/t	6000 zł
Pompa ciepła – SCOP 3	5043 zł
Pompa ciepła – SCOP 4	3783 zł
Pompa ciepła – SCOP 5	3026 zł

Przy SCOP 4 różnica względem kotła na pellet wynosi około 5257 zł rocznie na korzyść pompy ciepła. Przy SCOP 5 wzrasta do ponad 6000 zł.

Co istotne, nawet spadek ceny pelletu do 1500 zł/t nie zmieniłby wyniku tego porównania. Roczny koszt zakupu paliwa wyniósłby wówczas 6000 zł, czyli nadal więcej niż koszt energii elektrycznej zużytej przez pompę ciepła w każdym z analizowanych wariantów.

Trzeba jednak podkreślić, że są to obliczenia dotyczące kosztu energii, a nie całkowitego kosztu posiadania i eksploatacji instalacji grzewczej.

Pompa ciepła A+++ a rzeczywiste zużycie prądu. Co oznacza SCOP?

Wysoka efektywność pompy ciepła wynika z zasady jej działania. Urządzenie nie wytwarza całego dostarczanego ciepła wyłącznie z zakupionej energii elektrycznej. Znaczną jego część pozyskuje z otoczenia, czyli z powietrza, gruntu lub wody.

Współczynnik SCOP określa sezonową efektywność urządzenia w znormalizowanych warunkach. Przykładowo SCOP 4 oznacza, że na każdą zużytą kilowatogodzinę prądu przypadają średnio cztery kilowatogodziny dostarczonego ciepła.

Nie należy jednak utożsamiać SCOP z efektywnością osiąganą automatycznie w każdym budynku. Znaczenie ma również klasa energetyczna urządzenia. Według zestawienia PORT PC w przypadku pomp ciepła typu powietrze-woda, pracujących przy temperaturze zasilania 35°C, klasa A+++ rozpoczyna się od SCOP około 4,45. Przy temperaturze zasilania 55°C, charakterystycznej dla części instalacji grzejnikowych, próg ten wynosi około 3,83.

Dlatego pompy ciepła o klasie A+++ mogą osiągać różne wartości SCOP w zależności od warunków, dla których określono ich klasę efektywności.

Rzeczywiste zużycie energii będzie natomiast zależało między innymi od standardu energetycznego budynku, temperatury wody grzewczej, sposobu regulacji instalacji i jakości montażu.

Czy pompa ciepła sprawdzi się także w starym domu?

W dyskusjach o kosztach ogrzewania często pojawia się przekonanie, że wysoką efektywność pompy ciepła można osiągnąć wyłącznie w nowym, dobrze ocieplonym budynku z ogrzewaniem podłogowym.

Wyniki europejskich badań monitoringowych pokazują jednak bardziej złożony obraz. Instytut Fraunhofera ISE analizował rzeczywistą pracę pomp ciepła w budynkach o różnym wieku i standardzie energetycznym. W monitoringu obejmującym 77 instalacji średnia roczna efektywność SPF wynosiła 3,4 dla pomp powietrze-woda oraz 4,3 dla pomp gruntowych.

Wśród badanych obiektów znalazł się między innymi dom z 1875 roku, w którym powietrzna pompa ciepła współpracująca z grzejnikami osiągnęła SPF równy 4. Z kolei w budynku z 1826 roku gruntowa pompa ciepła uzyskała SPF na poziomie 5,1.

Współczynnik SPF, w odróżnieniu od deklarowanego SCOP, odzwierciedla efektywność zmierzoną podczas rzeczywistej eksploatacji.

Przykłady te dowodzą, że sam wiek budynku nie przesądza o opłacalności zastosowania pompy ciepła. Duże znaczenie mają zapotrzebowanie na ciepło, parametry instalacji i prawidłowy dobór urządzenia. Nie oznacza to jednak, że podobne wyniki uda się osiągnąć w każdym starszym domu bez odpowiednich prac modernizacyjnych.

Koszt pelletu to nie tylko zakup opału

W analizie PORT PC nie uwzględniono wszystkich wydatków związanych z użytkowaniem urządzeń grzewczych. W przypadku kotła na pellet należy doliczyć między innymi energię elektryczną zużywaną przez podajnik, automatykę i pozostałe elementy instalacji, koszty przeglądów, czyszczenia komina, a także transportu i przechowywania opału.

Znaczenie mają również czynności obsługowe, takie jak uzupełnianie zasobnika czy usuwanie popiołu. Z drugiej strony pełne porównanie ekonomiczne powinno obejmować także koszty inwestycyjne obu rozwiązań, ich serwisowanie, ewentualne naprawy oraz rzeczywiste warunki zasilania pompy ciepła.

Nie można więc na podstawie samego kosztu energii stwierdzić, które rozwiązanie będzie najtańsze w całym okresie użytkowania.

Pellet czy pompa ciepła? O opłacalności decyduje sprawność całego systemu

Wnioski z analizy PORT PC są istotne zwłaszcza dla właścicieli domów rozważających wymianę źródła ciepła.

Przy przyjętych cenach energii i pelletu pompy ciepła osiągające SCOP od 3 do 5 zapewniają niższy koszt samej energii potrzebnej do ogrzewania budynku niż kotły na pellet. W wariancie SCOP 4 cena biomasy musiałaby spaść do około 943 zł/t, aby różnica ta zniknęła.

Nie jest to jednak prognoza cen pelletu ani gwarancja określonych oszczędności dla każdego gospodarstwa domowego. Zmiana taryfy elektrycznej, sezonowej efektywności instalacji, sprawności kotła czy cen paliwa wpłynie na wynik kalkulacji.

Najważniejszy wniosek pozostaje jeden: przy porównywaniu systemów ogrzewania liczy się nie tylko cena kupowanej energii, lecz przede wszystkim koszt uzyskania z niej jednej kilowatogodziny użytecznego ciepła.

To właśnie ten parametr powinien być punktem wyjścia do oceny opłacalności kotła na pellet i pompy ciepła.

---

Źródła: PORT PC – analiza kosztów ogrzewania na podstawie danych POBE za III kwartał 2026 r.; PelletAlert, raport cen pelletu nr 40/2026 z 4 października 2026 r.; badania monitoringowe Fraunhofer ISE omawiane przez dr. inż. Marka Miarę. Kwoty zaokrąglone. Obliczenia dotyczą wyłącznie kosztów energii do ogrzewania, bez kosztów inwestycji i pełnej eksploatacji.