Hiszpania otwiera rynek na magazyny energii – nowe przepisy zwiększają konkurencyjność baterii

Nowe rozporządzenie królewskie RD 917/2025, opublikowane właśnie w Boletín Oficial del Estado, stanowi istotny krok w kierunku integracji magazynów energii w krajowym systemie elektroenergetycznym. Zmiany wprowadzają modyfikacje do wcześniejszego RD 413/2014 i mają na celu zwiększenie elastyczności systemu oraz ułatwienie włączania odnawialnych źródeł energii (OZE) z magazynami w struktury rynku.

Koniec ery „niesterowalnej generacji” i nowy porządek dostępu do sieci

Jednym z ważniejszych elementów reformy jest zniesienie pojęcia tzw. niesterowalnej generacji („non-manageable generation”) oraz formalne włączenie magazynów energii do kategorii operacyjnych systemu elektroenergetycznego. To oznacza, że magazyny energii – zarówno w formule standalone, jak i w ramach instalacji hybrydowych – uzyskują nowy status regulacyjny.

W zaktualizowanym porządku pierwszeństwa przy ograniczaniu generacji (redispatch), priorytet zyskują odnawialne źródła energii, w tym również te, które współpracują z magazynami, o ile ich moc magazynowania nie przekracza mocy źródła wytwórczego. Na drugim miejscu uplasowano wysokosprawną kogenerację, również zintegrowaną z magazynowaniem energii.

Operator systemu przesyłowego Red Eléctrica de España (REE) będzie mógł dodatkowo nadać priorytet tym jednostkom, które w największym stopniu przyczyniają się do stabilności i bezpieczeństwa dostaw energii – to wyraźny sygnał promujący rozwiązania elastyczne i sterowalne.

Wsparcie dla stabilnych przychodów instalacji OZE

Rozporządzenie wprowadza także istotne korekty w zakresie tzw. regulowanej rentowności (ReCoRe). Dotychczas operatorzy OZE mogli tracić część przychodów, jeśli ich instalacje osiągały zbyt małą liczbę tzw. „równoważnych godzin pracy”, nie uwzględniając przy tym energii zredukowanej w wyniku ograniczeń sieciowych czy sprzedanej w okresach zerowych cen.

RD 917/2025 eliminuje te ograniczenia – odtąd energia wytwarzana podczas godzin z zerową ceną oraz energia podlegająca redukcji nie będzie obniżała liczby godzin referencyjnych, pod warunkiem że jednostka wytwarzała energię przez minimum sześć godzin w okresach zerowych cen. To rozwiązanie poprawia stabilność finansową projektów OZE i zwiększa atrakcyjność inwestycji zintegrowanych z magazynowaniem energii.

Nowe obowiązki telemetryczne i integracja z centrami kontroli

Nowe przepisy znacząco rozszerzają wymogi w zakresie telemetrii i kontroli pracy instalacji. Od 1 czerwca 2026 r. wszystkie magazyny energii o mocy co najmniej 5 MW na kontynencie oraz 500 kW na wyspach będą musiały przesyłać dane w czasie rzeczywistym do operatora REE oraz podlegać jego instrukcjom operacyjnym.

Projekty hybrydowe OZE+magazyn będą zobowiązane do przekazywania oddzielnych danych telemetrycznych dotyczących generacji i magazynowania. Również odbiorcy energii przyłączeni do sieci zostaną objęci wymogiem przesyłania danych telemetrycznych – to element budowania systemu opartego na dynamicznej, cyfrowej wymianie informacji.

Magazyny jako integralna część systemu wsparcia OZE

Reforma włącza magazyny energii do ram prawnych systemu wsparcia dla odnawialnych źródeł, unikając jednocześnie kar finansowych dla producentów, którzy zdecydują się na instalację baterii.

Zmiany w artykułach 11 i 21 RD 413/2014 gwarantują, że tzw. „instalacje typu 3” – hybrydowe, bez autokonsumpcji – nie stracą przychodów, nawet jeśli część energii zostanie zmagazynowana przed sprzedażą. Co więcej, od 1 stycznia 2026 r. energia zmagazynowana i następnie oddana do sieci będzie liczona do „równoważnych godzin pracy” instalacji.

Nowa elastyczność i priorytet dla rozwiązań hybrydowych

W obszarze redispatchu i zarządzania elastycznością systemu, instalacje hybrydowe (OZE + magazyn) uzyskają taki sam priorytet jak samodzielne źródła odnawialne, a dzięki elastyczności operacyjnej mogą być dodatkowo preferowane przez operatora systemu. To znaczące wzmocnienie pozycji magazynów na rynku i potencjalny impuls dla nowych inwestycji.

Kierunek: rynek elastyczności

Nowe przepisy stanowią jasny sygnał polityczny i regulacyjny: Hiszpania stawia na elastyczność, cyfryzację i magazynowanie energii jako fundament transformacji energetycznej. Choć magazyny nadal nie otrzymują niezależnego statusu wynagradzania – ich przychody wciąż będą uzależnione od rynku lub mechanizmów wsparcia mocy – to zmiana podejścia regulacyjnego otwiera drogę do ich pełnej integracji z systemem elektroenergetycznym.