Europa może wygrać na energetyce wiatrowej. Stawką są miliardy euro

Jeszcze kilka lat temu energetyka wiatrowa była w Europie przede wszystkim symbolem transformacji klimatycznej. Dziś coraz częściej mówi się o niej w zupełnie innym kontekście — jako o jednym z najważniejszych filarów bezpieczeństwa gospodarczego i energetycznego Unii Europejskiej.

Nowe badanie przygotowane przez Trinomics we współpracy z DTU Wind pokazuje, że inwestycje w europejski sektor wiatrowy mogą przynieść ogromne korzyści nie tylko dla klimatu, ale też dla przemysłu, rynku pracy i całej gospodarki UE. Według autorów raportu każde 1 euro publicznego wsparcia dla branży może do 2040 roku wygenerować nawet 7 euro zwrotu gospodarczego rocznie.

Wiatr coraz ważniejszy dla europejskiej gospodarki

Eksperci nie mają wątpliwości — Europa powinna znacznie mocniej postawić na własny przemysł wiatrowy. Chodzi już nie tylko o budowę nowych farm, ale również o rozwój fabryk, technologii i całego łańcucha dostaw.

W raporcie pojawia się propozycja stworzenia specjalnego Funduszu Wiatrowego o wartości 11,6 mld euro. Większość tej kwoty — około 9 mld euro — miałaby zostać przeznaczona na zwiększenie mocy produkcyjnych europejskich firm. Cel jest prosty: Europa chce być w stanie samodzielnie produkować więcej turbin i komponentów potrzebnych do transformacji energetycznej, zamiast coraz mocniej uzależniać się od importu.

Zdaniem autorów badania takie wsparcie mogłoby znacząco przyspieszyć rozwój całego sektora i pomóc europejskim firmom utrzymać konkurencyjność na globalnym rynku.

Dziesiątki miliardów euro i tysiące miejsc pracy

Z wyliczeń Trinomics wynika, że odpowiednio ukierunkowane inwestycje w energetykę wiatrową mogłyby do 2040 roku przynieść Unii Europejskiej bardzo konkretne efekty:

• dodatkowe 33 mld euro wartości dodanej brutto rocznie,
• około 180 tys. nowych miejsc pracy,
• wzrost eksportu europejskich technologii wiatrowych o 12,6 mld euro rocznie,
• utrzymanie nawet 89% wartości sektora w Europie.

To szczególnie ważne w czasie, gdy europejski przemysł coraz mocniej odczuwa presję globalnej konkurencji i rosnących kosztów produkcji.

Energetyka wiatrowa pozostaje jednym z obszarów, w których Europa nadal ma silną pozycję technologiczną. Problem w tym, że przewaga ta zaczyna się kurczyć.

Chiny uciekają Europie

Autorzy raportu zwracają uwagę, że globalna konkurencja w sektorze wiatrowym rośnie bardzo szybko, a największym wyzwaniem dla Europy są dziś Chiny.

Chińscy producenci turbin otrzymują ogromne wsparcie publiczne, dzięki czemu szybciej zwiększają skalę produkcji i coraz agresywniej walczą o światowe rynki. Według raportu poziom wsparcia dla chińskich firm był w ostatnich latach nawet kilka razy wyższy niż w przypadku europejskich producentów.

Tymczasem unijne finansowanie jest rozproszone pomiędzy wiele różnych programów i często działa zbyt wolno. Autorzy badania podkreślają, że sektor wiatrowy otrzymuje obecnie mniej niż 2% budżetów programów UE, do których teoretycznie może aplikować.

Dodatkowo firmy muszą długo czekać na decyzje i podpisanie umów. W programach takich jak Horizon Europe czy Innovation Fund cały proces potrafi trwać ponad dziewięć miesięcy.

Mniej gazu z importu, większe bezpieczeństwo Europy

Rozwój energetyki wiatrowej ma dla Europy jeszcze jeden ważny wymiar — bezpieczeństwo energetyczne.

Według raportu większa produkcja energii z wiatru mogłaby ograniczyć import gazu do UE nawet o 70 mld m³ rocznie. To ilość odpowiadająca setkom dostaw LNG.

Dla Europy oznaczałoby to mniejszą zależność od zewnętrznych dostawców paliw, większą stabilność cen energii i większą odporność gospodarki na kryzysy geopolityczne.

Europa nie chce stracić swojej przewagi

Eksperci podkreślają, że sektor wiatrowy to dziś znacznie więcej niż element polityki klimatycznej. To także strategiczna branża przemysłowa, od której może zależeć przyszła pozycja gospodarcza Europy.

Jeśli Unia nie zwiększy wsparcia dla własnych producentów, może stopniowo tracić nie tylko udział w rynku, ale również miejsca pracy, kompetencje technologiczne i kontrolę nad częścią infrastruktury energetycznej.

Dlatego autorzy raportu apelują o bardziej skoncentrowane i szybsze finansowanie dla sektora. Ich zdaniem Europa ma dziś wszystkie narzędzia, by utrzymać silną pozycję w energetyce wiatrowej — musi jednak zacząć działać zdecydowanie szybciej.