PSG: biometan ma wzmocnić bezpieczeństwo energetyczne Polski

Transformacja energetyczna stawia przed Polską podwójne wyzwanie: zabezpieczyć dostawy energii i równocześnie ograniczać emisje. Zdaniem dr. Szymona Pawła Mosia, członka zarządu Polskiej Spółki Gazownictwa (PSG), odpowiedzią na oba cele może być biometan. – Biometan uniezależnia Polskę od dostaw zewnętrznych. W przypadku gazu ze źródeł kopalnych mamy krajowe wydobycie, ale nie pokrywa ono pełnego zapotrzebowania, stąd import – mówi w rozmowie z BiznesAlert. PSG szacuje, że krajowy potencjał produkcji biometanu „z substratu” może sięgać nawet 4 mld m³ rocznie.

Rekordowe finansowanie z UE: 1,6 mld zł, w tym 400 mln zł z KPO

PSG intensywnie modernizuje i rozbudowuje sieć gazową, korzystając z funduszy unijnych. Spółka pozyskała łącznie 1,6 mld zł, z czego blisko 400 mln zł pochodzi z Krajowego Planu Odbudowy. To środki przypisane do programu inwestycyjnego projektowanego pod kątem wyzwań transformacji – od zwiększenia elastyczności sieci po poprawę bezpieczeństwa dostaw.

Jednym z filarów modernizacji jest telemetria systemów pomiarowych. PSG wymienia tradycyjne liczniki na urządzenia ze zdalnym odczytem, które automatycznie przekazują dane. – To oszczędność czasu i pieniędzy, a także kolejny krok w stronę cyfryzacji – łatwiejsza akumulacja danych i sprawniejsze zarządzanie odczytami – wyjaśnia dr Moś. Cyfrowa warstwa sieci ma ułatwić przyszłą integrację nowych nośników, w tym biometanu, oraz poprawić jakość obsługi odbiorców.

FEnIKS dopełnia montaż finansowy: 1,2 mld zł na infrastrukturę

Równolegle PSG podpisała siedem umów o dofinansowanie z programu FEnIKS, które dotyczą infrastruktury gazowej. Łącznie z tego źródła spółka pozyskała 1,2 mld zł. – Naszym priorytetem jest bezpieczna i możliwie tania energia. Zewnętrzne finansowanie minimalizuje koszty inwestycji przenoszone na odbiorców, co pomaga utrzymywać niską taryfę dystrybucyjną – podkreśla członek zarządu PSG.

PSG nie będzie producentem biometanu, ale deklaruje gotowość do jego przyjmowania i zatłaczania do sieci. W praktyce oznacza to, że spółka buduje techniczne i operacyjne możliwości, by wpiąć krajowe instalacje biometanowe w system przesyłowo-dystrybucyjny. Dr Moś akcentuje, że to paliwo ma atut klimatyczny (obniżenie emisji w gazownictwie) i strategiczny – zmniejsza ryzyko związane z importem paliw. W połączeniu z modernizacją sieci i cyfryzacją pomiarów biometan może stać się stabilnym, krajowym komponentem miksu gazowego.

Krytyczna infrastruktura pod presją: wzmocnione cyberbezpieczeństwo

Rosnąca cyfryzacja oznacza konieczność większej odporności na cyberataki. Według danych Ministerstwa Cyfryzacji, w 2024 r. zarejestrowano ponad 111 tys. incydentów na poziomie krajowym (wzrost o 23 proc. r/r), a do sierpnia 2025 r. zgłoszeń było ok. 50 tys. Jednym z obszarów działań hybrydowych są ataki na infrastrukturę energetyczną. – Bezpieczeństwo, także teleinformatyczne, to dla PSG priorytet. Mamy odpowiednie służby i systemy; w wielu obszarach podwajamy rozwiązania, by zapewnić stabilne działanie. Monitorujemy zagrożenia 24/7 – zaznacza dr Moś.

Sieć gotowa na nowe paliwa

Zarząd PSG przekonuje, że modernizacja infrastruktury, napędzana funduszami UE, przygotowuje system na paliwa zdekarbonizowane. Zdalne liczniki, telemetryczne zarządzanie danymi oraz inwestycje sieciowe mają stworzyć operacyjny „bufor” na przyjęcie biometanu z różnych lokalizacji – od dużych instalacji po mniejsze, regionalne źródła. Taka elastyczność ułatwi rozproszone przyłączenia i zwiększy odporność systemu na wahania podaży.

Z wypowiedzi przedstawiciela PSG wyłania się trójtorowa ścieżka: przyspieszenie cyfryzacji i wymiany liczników, domykanie finansowania inwestycji sieciowych z instrumentów unijnych i techniczna gotowość do szerokiego włączania biometanu do krajowej sieci. Jeżeli zakładany potencjał do 4 mld m³ rocznie zostałby uruchomiony, redukcja importu i wzmocnienie bezpieczeństwa energetycznego byłyby wymierne. W krótkim terminie skorzystać mają odbiorcy – poprzez ograniczenie presji na taryfy dzięki zewnętrznemu finansowaniu inwestycji. W dłuższym – państwo, zyskując krajowe, odnawialne źródło gazu i bardziej odporną, zdigitalizowaną infrastrukturę.