Rekordowe wypłaty w programie „Czyste Powietrze”. Ponad 10 miliardów złotych dla beneficjentów w niecałe dwa lata
Od początku 2024 roku do połowy października 2025 r. wypłaty do beneficjentów programu „Czyste Powietrze” przekroczyły rekordowe 10 miliardów złotych. To więcej niż w całych poprzednich pięciu latach łącznie. Program, wspierający termomodernizację polskich domów jednorodzinnych i wymianę tzw. kopciuchów, pozostaje jednym z kluczowych elementów krajowej polityki klimatycznej.
Największy społeczno-klimatyczny program w Europie
Program „Czyste Powietrze”, realizowany od września 2018 roku przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW) we współpracy z wojewódzkimi funduszami (WFOŚiGW) i pod nadzorem Ministerstwa Klimatu i Środowiska, ma na celu poprawę efektywności energetycznej budynków i ograniczenie emisji zanieczyszczeń.
Od startu programu do beneficjentów trafiło już niemal 18,5 mld zł, z czego ponad 10,2 mld zł wypłacono tylko w latach 2024–2025.
Zainteresowanie programem stale rośnie — złożono ponad milion wniosków o dofinansowanie, a właściciele domów zakończyli już ponad 551 tys. inwestycji termomodernizacyjnych. W ich ramach wymieniono 450 tys. starych kotłów na paliwa stałe.
Nowa formuła programu od marca 2025 roku
Od 31 marca 2025 roku „Czyste Powietrze” działa w nowej formule, opartej na dwóch filarach:
- obowiązkowym potwierdzeniu standardu energetycznego budynku,
- systemie lokalnych operatorów.
Zmiany mają chronić beneficjentów przed błędami inwestycyjnymi i nierzetelnymi wykonawcami, a także zwiększyć skuteczność programu.
– „Czyste Powietrze to program, który ewoluuje i dostosowuje się do wyzwań. Wzmacniamy lokalnych partnerów, usprawniamy system i koncentrujemy się na realnych potrzebach mieszkańców. To nie tylko statystyki – to konkretne zmiany w polskich domach i codziennym życiu ludzi” – podkreśla Robert Gajda, zastępca prezesa NFOŚiGW.
Lokalni operatorzy i audyty energetyczne
W całej Polsce działa już ponad 1300 operatorów programu, a 90% gmin prowadzi punkty konsultacyjne. Operatorzy wspierają mieszkańców na każdym etapie inwestycji — od analizy potrzeb, przez formalności, aż po odbiór zakończonych prac. Do tej pory złożyli 17,6 tys. wniosków, co stanowi ponad 40% nowych zgłoszeń.
Nowością w programie jest również obowiązkowy audyt energetyczny, który pomaga właścicielom domów zaplanować najbardziej efektywne działania i świadomie inwestować środki publiczne.
Każde przedsięwzięcie dofinansowane z programu musi zakończyć się uzyskaniem świadectwa charakterystyki energetycznej budynku. Wprowadzono również limity jednostkowych dotacji, aby racjonalizować wydatki. W nowej edycji nie można już uzyskać dotacji na kotły gazowe ani instalacje fotowoltaiczne.
Stabilne finansowanie dzięki środkom unijnym i krajowym
Reforma i rekordowa skala programu są możliwe dzięki zabezpieczonemu finansowaniu:
- 13 mld zł z Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności (KPO),
- 7,9 mld zł z programu Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko (FEnIKS),
- 10 mld zł z Funduszu Modernizacyjnego.