Prawie pół biliona złotych będzie kosztowała transformacja ciepłownictwa systemowego
Polskie Towarzystwo Energetyki Cieplnej (PTEC) opublikowało raport dotyczący transformacji sektora ciepłownictwa systemowego w Polsce, szacując koszty inwestycji na od 300 do 466 miliardów złotych. Przewidywana transformacja jest konieczna, aby spełnić wymogi unijnego pakietu regulacji „Fit for 55” i obejmuje modernizację infrastruktury, przejście na czystsze źródła energii oraz dekarbonizację sektora do 2050 roku.
Kluczowe inwestycje dla transformacji ciepłownictwa
W raporcie PTEC podkreśla, że największe koszty związane będą z infrastrukturą wytwórczą, przesyłową oraz odbiorczą, które pochłoną od 299 do 466 miliardów złotych. W długoterminowej perspektywie ceny ciepła mogą wynieść od 100 do 200 zł za gigadżul (GJ), w zależności od wybranych technologii i rynków. Co istotne, ze względu na zróżnicowanie systemów ciepłowniczych w Polsce, nie ma jednego uniwersalnego rozwiązania technologicznego – każde musi być dostosowane do lokalnych warunków.
Przyszłość bez węgla i gazu
PTEC przewiduje, że sektor ciepłownictwa odejdzie od węgla do około 2031 roku, a zużycie gazu ziemnego zmniejszy się pod koniec lat 30., pod warunkiem wprowadzenia tzw. gazów zdekarbonizowanych, takich jak biometan czy wodór. Biomasa, której popyt znacząco wzrośnie, również odegra kluczową rolę w procesie transformacji. Wzrośnie także udział ciepła odpadowego i technologii Power to Heat, które pozwolą zagospodarować nadwyżki energii elektrycznej z odnawialnych źródeł energii (OZE).
Wyzwania i rekomendacje
Twórcy raportu zwracają uwagę na ryzyko wzrostu kosztów inwestycji nawet o 20%, wynikające z krótkiego czasu na realizację projektów. Ponadto, jeśli sektor zdecyduje się na masowe wykorzystanie gazu, jego zużycie może wzrosnąć z obecnych 3,5 mld m³ do 12 mld m³.
PTEC wskazuje na optymalne technologie dla dużych systemów ciepłowniczych, takie jak kogeneracja gazowa (CHP) wspomagana OZE i ciepłem z urządzeń Power to Heat. W małych systemach rekomenduje CHP na gaz z kotłem ciepłowniczym na biomasę oraz kotłami szczytowymi na gaz.
Trzeba podkreślić, że magazyny ciepła, szczególnie w technologii Power to Heat, są niezwykle ważne dla efektywnego wykorzystania energii elektrycznej. Przykłady z Poznania i Warszawy pokazują, że inwestycje te zwracają się szybciej niż zakładano. W Warszawie powstaje największy w Europie akumulator ciepła, który będzie magazynować nadwyżki energii elektrycznej na dłuższy czas.
Sektor ciepłowniczy może liczyć na wsparcie finansowe, w tym 40 miliardów złotych dostępnych w ramach Krajowego Planu Odbudowy (KPO) na zieloną transformację miast. Ponadto, instrumenty ubezpieczeniowe mają pomóc w uzyskaniu kredytów na projekty związane z transformacją energetyczną.
Perspektywy na przyszłość
Polskie ciepłownictwo systemowe obsługuje około 52% gospodarstw domowych, dostarczając ciepło do około 15 milionów ludzi. Aby sektor mógł sprostać wyzwaniom dekarbonizacji, potrzebna będzie nie tylko modernizacja technologiczna, ale także wsparcie finansowe i społeczne.
Źródło: wnp.pl