W cieniu sporu Sikorskiego z merem Lwowa Polska zawiera nowe porozumienie z Ukrainą

W cieniu dyplomatycznego sporu między szefem polskiego MSZ Radosławem Sikorskim a merem Lwowa Andrijem Sadowym doszło do podpisania ważnego porozumienia między Polską a Ukrainą. Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej oraz Ministerstwo Gospodarki, Środowiska i Rolnictwa Ukrainy rozpoczną współpracę przy budowie nowoczesnego systemu finansowania ochrony środowiska i transformacji energetycznej.

List intencyjny podpisano podczas Ukraine Recovery Conference 2026 (URC 2026) w Gdańsku. Sygnatariuszami dokumentu zostali prezeska NFOŚiGW Dorota Zawadzka-Stępniak oraz minister gospodarki, środowiska i rolnictwa Ukrainy Ołeksij Sobolew.

Porozumienie ma stworzyć podstawy do współpracy eksperckiej oraz wymiany doświadczeń związanych z finansowaniem inwestycji środowiskowych. Ukraina chce wykorzystać polskie rozwiązania przy tworzeniu własnego systemu wspierającego zieloną odbudowę kraju.

Polska podzieli się sprawdzonym modelem

Jednym z najważniejszych elementów współpracy będzie przekazanie ukraińskiej administracji doświadczeń związanych z funkcjonowaniem Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Chodzi m.in. o model oparty na zasadzie „zanieczyszczający płaci”, który od lat stanowi fundament finansowania ochrony środowiska w Polsce.

Eksperci z obu krajów będą analizować rozwiązania prawne, finansowe i instytucjonalne pozwalające skutecznie finansować inwestycje ekologiczne. W planach jest również wsparcie Ukrainy w budowie lub wzmocnieniu niezależnej instytucji odpowiedzialnej za gromadzenie środków pochodzących z opłat środowiskowych oraz ich łączenie z funduszami Unii Europejskiej i finansowaniem międzynarodowym.

– Narodowy Fundusz od 37 lat stanowi fundament systemu finansowania ochrony środowiska w Polsce, łącząc stabilność instytucji publicznej z efektywnością zarządzania finansowego. Model NFOŚiGW jest stosunkowo prosty, a zarazem bardzo silny i efektywny – integruje różnorodne strumienie finansowania: środki krajowe, fundusze europejskie oraz instrumenty finansowe, przekształcając je w programy skierowane do szerokiego grona odbiorców, w tym do samorządów, przedsiębiorców i gospodarstw domowych. Dzięki temu wspieramy realne inwestycje, przynoszące wymierne korzyści mieszkańcom i całej gospodarce  – podkreśliła prezeska NFOŚiGW Dorota Zawadzka-Stępniak.

Zielona odbudowa Ukrainy

Współpraca obejmie również wymianę wiedzy dotyczącą przejrzystego zarządzania środkami publicznymi, monitorowania efektów ekologicznych oraz projektowania instrumentów wsparcia dla inwestycji związanych z ochroną środowiska i transformacją energetyczną.

Podpisany dokument nie rodzi zobowiązań finansowych dla żadnej ze stron. Ma charakter deklaracji współpracy i stanowi punkt wyjścia do dalszego transferu wiedzy oraz przygotowania wspólnych projektów wspierających odbudowę Ukrainy zgodnie z zasadami zrównoważonego rozwoju.

W tle spór Sikorskiego z merem Lwowa

Podpisanie porozumienia nastąpiło w dniu, w którym uwagę opinii publicznej przyciągnął spór pomiędzy ministrem spraw zagranicznych Radosławem Sikorskim a merem Lwowa Andrijem Sadowym.

Do wymiany zdań doszło po tym, jak podczas organizowanego w Gdańsku wydarzenia „Lwowski Dzień Odporności” władze Lwowa podpisały sześć porozumień z partnerami z Litwy, Szwecji, Czech, Niemiec i Francji. Wśród nowych partnerów zabrakło jednak polskich przedsiębiorstw.

Sytuację skomentował Radosław Sikorski, nawiązując do trwającego od lat sporu pomiędzy polską spółką Control Process a władzami Lwowa.

– Może to i lepiej, bo polska firma, która zbudowała we Lwowie spalarnię śmieci, długo nie może doczekać się zapłaty – napisał minister w serwisie X.

Sprawa dotyczy inwestycji wartej blisko 40 mln euro. Polska firma twierdzi, że wygrała postępowania arbitrażowe i od lat bezskutecznie dochodzi należnych pieniędzy. Władze Lwowa odrzucają te zarzuty, utrzymując, że wykonawca nie wywiązał się z warunków kontraktu.

Dodatkowe emocje wzbudził fakt, że wydarzenie organizowane przez władze Lwowa odbywało się równolegle z konferencją Ukraine Recovery Conference 2026. Rzecznik Ministerstwa Spraw Zagranicznych Maciej Wewiór podkreślił jednak, że inicjatywa mera Lwowa nie była częścią oficjalnego programu konferencji, lecz osobnym wydarzeniem towarzyszącym.