Ukraina i Mołdawia połączone z systemem energetycznym Europy
16 marca 2022 roku sieci elektroenergetyczne Ukrainy i Mołdawii próbnie zsynchronizowano z siecią europejską. Operatorzy obu krajów wcześniej wystąpili z wnioskiem o synchronizację w trybie awaryjnym. Oba kraje poprosiły o to na początku inwazji Rosji na Ukrainę.
Ukraina i Mołdawia zsynchronizowane z Europą
Organizacja europejskich operatorów przesyłowych ENTSO-E poinformowała, że udało się pomyślnie połączyć ukraiński i mołdawski system z sieciami Europy.
Sieci elektroenergetyczne Ukrainy i Mołdawii zostały próbnie zsynchronizowane z europejskim systemem.
ENTSO-E
Po pilnym wniosku Ukrenergo (operator ukraiński) i Moldelectrica (operator mołdawski) o synchronizację awaryjną, operatorzy sieci przesyłowych z obszaru Europy kontynentalnej zgodzili się na rozpoczęcie próbnej synchronizacji europejskiego systemu elektroenergetycznego z systemami elektroenergetycznymi Ukrainy i Mołdawii. Testowanie połączeń rozpoczęło się 16 marca 2022 r. o godz. 10:10. Następnie zakończyło się tego samego dnia ok. godz. 13:00. Finał: udana synchronizacja.
Przyspieszenie realizacji projektu synchronizacji trwającego od 2017 roku było możliwe dzięki przeprowadzonym wcześniej badaniom i przyjęciu środków ograniczających ryzyko. Ponadto Ukraina musiała udowodnić zdolności w zakresie zarządzania własnym systemem elektroenergetycznym bez zakłóceń podczas pracy wyspowej. Ogromne znaczenie miało również zaangażowanie operatorów sieci w krajach przylegających oraz polityczne wsparcie Europy Zachodniej.
Ten projekt wykazał niezwykłą współpracę i determinację wszystkich zaangażowanych stron.
Kadri Simson, unijna komisarz ds. energii
Operatorzy systemu przesyłowego Europy kontynentalnej wspierają obecnie stabilność ukraińsko-mołdawskiego systemu elektroenergetycznego. Pozytywna analiza potwierdziła, że synchronizacja awaryjna jest technicznie wykonalna. Oczywiście, przy zastosowaniu środków zapewniających bezpieczeństwo i ochronę systemów elektroenergetycznych.
Korzyści z synchronizacji systemów elektroenergetycznych
Ta współpraca to znaczący krok dla operatorów Europy oraz operatorów Ukrainy i Mołdawii, którzy eksploatują swoje systemy w trudnych warunkach.
Dzisiaj sieci energetyczne Ukrainy i Mołdawii zostały pomyślnie zsynchronizowane z europejską siecią kontynentalną. Ten historyczny kamień milowy pomoże Ukrainie utrzymać stabilny system elektroenergetyczny, ogrzać domy i włączyć oświetlenie w tych mrocznych czasach.
Komisja Europejska
Synchronizacja pozwoliła na dzielenie się sieciami i mocami wirującymi w elektrowniach, które mogą zastąpić dowolną elektrownię podłączoną do systemu, gdyby ta uległa awarii. Wielkoobszarowe sieci synchroniczne dają więc możliwość Europie kontynentalnej (wraz z Turcją i północą Afryką) awaryjnego korzystania z nadwyżek mocy, jakie obecnie posiada Ukraina. Z kolei Ukraina otrzyma pomoc od Europy w przypadku znaczącej awarii u siebie, np. spowodowanej działaniami rosyjskich wojsk. Synchronizacja systemów zwiększa pewność zasilania wszystkich państw.
Przykład: Jeśli nastąpiłoby odłączenie jednej z ukraińskich elektrowni, to połączeniami Ukrainy i Mołdawii ze Słowacją, Węgrami i Rumunią automatycznie może popłynąć brakująca moc. – Po prostu zadziałają układy zabezpieczeń i operatorzy dyspozycji mocy tych państw zareagują tak, aby uniknąć blackoutu.
Ukraina została członkiem europejskiej unii energetycznej. Zakończono unifikację systemów energetycznych Ukrainy i Unii Europejskiej. Teraz ukraiński prąd płynie do UE i na odwrót. Jestem wdzięczny członkom Wspólnoty, osobiście przewodniczącej Komisji Europejskiej Ursuli von der Leyen, komisarz ds. energii Kadri Simson i wszystkim, dzięki którym mamy teraz jeden system energetyczny.
Wołodymyr Zełenski, prezydent Ukrainy
Niestety, działania wojenne na Ukrainie mogą wpływać na częstotliwość energii, także w polskich gniazdkach. Jednak eksperci uspokajają: nie powinno to zagrażać systemowi. Wydaje się, że na razie nie ma się czego obawiać. – Wszystko wskazuje na to, że ukraiński system elektroenergetyczny, pomimo trwającej wojny na terenie Ukrainy, pracuje stabilnie.
UE będzie nadal wspierać Ukrainę w sektorze energetycznym, zapewniając rewersowe przepływy gazu do kraju i dostarczanie bardzo potrzebnych dostaw energii. Z niecierpliwością czekamy również na czas, kiedy będziemy mogli kontynuować naszą doskonałą współpracę w zakresie zielonej transformacji i reform rynkowych.
Komunikat Komisji Europejskiej
Tło awaryjnej synchronizacji
W dniach 27 lutego i 28 lutego operatorzy sieci przesyłowych z obszaru Europy kontynentalnej otrzymali od Ukrenergo i Moldelectrica wniosek o awaryjną synchronizację z systemem elektroenergetycznym Europy kontynentalnej. Wniosek poparli ministrowie energetyki UE. Wówczas operatorzy sieci przesyłowych Europy rozpoczęli analizę warunków synchronizacji awaryjnej przy zachowaniu bezpieczeństwa systemu elektroenergetycznego Europy. Następnie 11 marca uznano, że warunki synchronizacji awaryjnej zostały spełnione, zaś synchronizacja zakończyła się 16 marca. W trakcie procesu operatorzy sieci przesyłowych Europy kontynentalnej otrzymują wsparcie ze strony Komisji Europejskiej, państw członkowskich i organów regulacyjnych.
Jest to znaczący krok milowy dla operatorów z CESA, współpracujących z Ukrenergo i Moldelectrica, którzy wykonują swoje obowiązki w ekstremalnie trudnych warunkach. ENTSO-E pragnie podziękować Komisji Europejskiej, wszystkim zaangażowanym operatorom systemów przesyłowych oraz administracji w ich krajach za wsparcie i pomoc w procesie synchronizacji.
Polskie Sieci Elektroenergetyczne
O ENTSO-E
Organizacja europejskich operatorów przesyłowych ENTSO-E skupia operatorów największego na świecie obszaru synchronicznej sieci elektroenergetycznej, czyli CESA (Continental Europe Synchronous Area). Funkcjonowanie organizacji opiera się na ścisłej współpracy, której zasadniczym celem jest bilansowanie systemu i utrzymania częstotliwości jego pracy. Normalnie CESA pokrywa obszar 24 krajów, dostarczając energię do ponad 400 mln odbiorców końcowych. Wśród nich większość stanowią obywatele państw członkowskich UE.
Źródła:
Continental Europe successful synchronisation with Ukraine and Moldova power systems (entsoe.eu)
Ukraina i Mołdawia połączone z europejskim systemem energetycznym – rp.pl